Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) Nedir?

Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB), çocukluk döneminde başlayan ve bireyin akademik, sosyal yaşamını etkileyen nörogelişimsel bir bozukluktur. Belirtileri, nedenleri ve tedavi yöntemleri hakkında kapsamlı bilgi edinin.


Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB), genellikle çocukluk döneminde başlayan ve dikkatsizlik, aşırı hareketlilik (hiperaktivite) ve dürtüsellik ile kendini gösteren nörogelişimsel bir bozukluktur . Beynin gelişimi ve işleyişini etkileyen bu durum, bireyin akademik başarısını, sosyal ilişkilerini ve günlük yaşam kalitesini doğrudan etkileyebilir .

Temel Türleri ve Belirtileri

DEHB, baskın olan belirtilere göre üç ana kategoriye ayrılır:

  • Dikkatsiz Tip: Detaylara odaklanmada zorluk, eşyaları sık sık kaybetme, organizasyon bozukluğu ve dinlemiyormuş gibi görünme ön plandadır.
  • Hiperaktif/Dürtüsel Tip: Yerinde duramama, çok konuşma, sıra beklemekte zorlanma ve sonuçlarını düşünmeden hareket etme (dürtüsellik) görülür.
  • Bileşik Tip: Hem dikkatsizlik hem de hiperaktivite-dürtüsellik belirtilerinin bir arada görüldüğü en yaygın türdür.

Nedenleri ve Risk Faktörleri

DEHB'nin kesin nedeni tam olarak bilinmese de genetik faktörlerin önemli bir rol oynadığı düşünülmektedir. Diğer olası nedenler ve riskler şunlardır:

  • Çevresel Faktörler: Gebelik sırasında sigara, alkol veya ilaç kullanımı.
  • Doğum Süreci: Erken doğum, düşük doğum ağırlığı veya doğum sırasında yaşanan komplikasyonlar.
  • Beyin Yapısı: Beyindeki bazı bölgelerin gelişimi ve nörotransmitterlerin (ileticilerin) çalışma düzenindeki farklılıklar.

Teşhis ve Tedavi Süreci

DEHB tanısı, bir çocuk veya yetişkin psikiyatristi ile nörologlar tarafından konulur. Belirtiler genellikle 12 yaşından önce başlar ve bazı vakalarda yetişkinlik döneminde de devam edebilir.

  • Tanı: Aile ve öğretmen gözlemleri, klinik görüşmeler ve bazen nöropsikolojik testler kullanılır.
  • Tedavi: Genellikle ilaç tedavisi (stimülanlar veya non-stimülanlar) ve terapi (bilişsel davranışçı terapi, anne-baba eğitimi) kombinasyonu en etkili yöntemdir.
  • Destek: Okulda özel düzenlemeler yapılması ve sosyal beceri eğitimleri bireyin uyum sürecini kolaylaştırır.

Diğer Eksikliği Yazıları
Eksikliği